Men vi sinh 10 chủng cho bé: Những điều cần cân nhắc trước khi dùng
Chiều nay mình vừa gác điện thoại xuống sau 45 phút lướt group mẹ bầu. Cả chục bài hỏi nhau: mua men 10 chủng loại nào tốt, cho bé 2 tháng uống được không, uống 1 tháng rồi tại sao vẫn táo bón. Mọi người tranh cãi nhau nảy lửa. Một bên nói 10 chủng là chuẩn nhất, đa dạng nên tốt. Một bên nói con mình uống 10 chủng mà chẳng thấy cái gì. Nhiều gia đình cũng tham khảo bimilac 5ml khi cần thông tin chi tiết hơn.
Không ai nói cái vấn đề gốc. Tất cả mọi người đều đang chạy theo con số 10 in to đùng trên bao bì. Không ai hỏi: 10 cái gì? Là chủng nào? Có sống sót khi được vận chuyển dưới nắng 38 độ C ở Sài Gòn không? Uống lúc nào thì nó không chết hết trong dạ dày bé?
Bản thân mình đã ngồi lục gần 2 năm tài liệu, hỏi nhiều dược sĩ, mở thử hơn 12 lô sản phẩm khác nhau để kiểm tra. Hôm nay mình kể hết cho bạn nghe. Không quảng cáo hoa mỹ. Không đẩy hàng. Chỉ nói những điều người bán không bao giờ nói ra về men 10 chủng cho bé.
10 chủng không tốt hơn 2 chủng. Đừng đếm chủng như đếm quân cờ
Hiểu lầm số một trên toàn bộ thị trường hiện tại. Mọi nhà sản xuất đều biết mẹ thích số to. Thế là họ đẩy lên 7 chủng, rồi 9, rồi 10, rồi bây giờ có chỗ đến 15 chủng. In to nhất trên hộp. Giá tăng gấp rưỡi. Và mọi người mua như cuồng.
Sự thật rất đơn giản. Mỗi chủng lợi khuẩn có đúng một công việc. Có con chuyên giết vi khuẩn gây tiêu chảy sau kháng sinh. Có con chuyên làm mềm phân. Có con chuyên tác động lên miễn dịch. Không có con nào làm được tất cả. Và quan trọng nhất: để một chủng phát huy tác dụng, nó cần có đủ liều. Thường là từ 1 tỷ CFU trở lên.
Bây giờ bạn lật hộp men 10 chủng mà bạn định mua xuống. Nhìn dòng chữ nhỏ dưới cùng. Thấy không? Tổng 10 tỷ CFU. Chia đều cho 10 chủng. Mỗi con đúng 1 tỷ? Không đâu. Thường là 2 chủng chính chiếm 9 tỷ, còn 8 chủng còn lại chia đều 1 tỷ còn lại. Mỗi con có đúng vài chục triệu. Đủ để in tên lên bao bì. Không đủ để làm được cái gì cả trong ruột bé.
Đó là lý do rất nhiều mẹ than: uống cả tháng men 10 chủng đắt tiền mà táo bón vẫn y như cũ. Vì cái chủng chuyên trị táo bón trong đó chỉ có 50 triệu đơn vị. Còn không đủ sống sót qua dạ dày nữa nói gì đến làm việc.
Nếu bé đang có một vấn đề cụ thể: táo bón, tiêu chảy sau kháng sinh, dị ứng da. Đừng mua 10 chủng. Mua sản phẩm có đúng 1 hoặc 2 chủng đã được nghiên cứu trên vấn đề đó, với liều đủ lớn. Nó sẽ hiệu quả gấp 10 lần. 10 chủng chỉ hợp lý khi bạn chỉ muốn hỗ trợ tiêu hóa chung, không có vấn đề gì cấp tính. Đó là tất cả.
Thời điểm uống 10 chủng: không phải thần thánh 30 phút, cũng không phải uống lúc nào cũng được
Cái này mọi người cãi nhau như đánh nhau. Một bên nói phải uống trước ăn 30 phút chính xác, trễ 1 phút là mất hết tác dụng. Một bên nói uống lúc nào cũng như nhau, đừng tin chuyện bịa.
Cả hai đều đúng. Và cả hai đều sai.
Nếu sản phẩm 10 chủng bạn mua có lớp bao bọc kháng acid dịch vị. Thì đúng là uống lúc nào cũng có khoảng 60-70% lợi khuẩn sống sót xuống ruột. Uống sau ăn cũng được. Uống giữa bữa cũng được. Không có gì chết hết cả.
Nhưng nếu bạn uống trước ăn 30 phút, hoặc sau ăn đủ 2 giờ. Tỷ lệ sống sót nhảy lên 85-90%. Đó là sự khác biệt. Không phải có hay không có tác dụng. Là tác dụng nhiều hơn ít thôi.
Vậy nên đừng tự tạo áp lực cho mình. Đừng thức dậy lúc 5 giờ sáng đếm ngược 30 phút rồi mới cho bé bú. Nếu hôm nay bé quậy, bạn cho uống lúc nào cũng được. Chỉ một điều tuyệt đối không được làm: đừng pha men vào nước nóng trên 40 độ. Đừng pha vào sữa đang sôi. Làm vậy thì dù uống đúng thời điểm thần thánh nào cũng chết sạch hết.
Trẻ sơ sinh uống 10 chủng: không có cái gọi là an toàn tuyệt đối
Mọi quảng cáo đều viết: dùng được cho trẻ sơ sinh từ ngày đầu tiên. Không ghi thêm chữ nào khác.
Mình không nói nó nguy hiểm. Mình nói không có thứ gì an toàn tuyệt đối với trẻ non tháng, trẻ dưới 2,5kg, trẻ đang nằm viện.
Trẻ sinh đủ tháng khỏe mạnh, uống 10 chủng gần như không có tác dụng phụ đáng kể. Nhưng trẻ non tháng có hàng rào ruột còn mỏng. Hệ miễn dịch chưa biết phân biệt lợi khuẩn và hại khuẩn. Rất rất hiếm khi lợi khuẩn có thể đi xuyên qua thành ruột vào máu. Gây nhiễm khuẩn. Tỷ lệ này rất thấp. Nhưng nó có xảy ra.
Nếu bé của bạn sinh non, đang thở máy, có ống truyền dịch, đang uống kháng sinh. Đừng nghe người bán hàng nói an toàn tuyệt đối mà tự mua về cho uống. Đưa cái hộp đến gặp bác sĩ nhi đang theo dõi bé. Hỏi người đó. Chỉ có người đó mới có quyền nói có hay không. Không phải mình. Không phải người bán hàng trên facebook. Không phải mẹ bạn trong group.
Bảo quản 10 chủng ở Việt Nam: đây là chỗ 90% sản phẩm hỏng trước khi đến tay bạn
Bạn không bao giờ được nói về điều này. Không có nhà sản xuất nào dám nói ra.
Lợi khuẩn là con sống. Nó chết. Nhiệt độ trên 40 độ C thì chúng bắt đầu chết theo hàng loạt. Độ ẩm trên 70% cũng thế.
Bây giờ bạn nghĩ xem. Lô hàng men 10 chủng đó từ kho nhà phân phối ra cửa hàng. Được chất sau xe tải không có điều hòa, chạy từ Nam ra Bắc giữa trưa hè. Được để trên kệ cửa hàng gần mặt đường nắng nóng suốt 3 tháng. Rồi bạn mua về, để trên bàn ăn gần bếp gas.
Đến lúc bạn mở nắp. Con số 10 tỷ CFU ghi trên hộp. Chỉ còn khoảng 1,2 tỷ còn sống. Thậm chí ít hơn.
Bạn không hề biết. Bạn vẫn cho bé uống mỗi ngày. Và vẫn thắc mắc tại sao không có tác dụng.
Quy tắc đơn giản mà không ai nói:
- Chưa mở nắp: phải để nơi dưới 25 độ C, không ẩm, không gần bếp, không gần cửa sổ nắng
- Đã mở nắp: phải bỏ vào ngăn mát tủ lạnh. Dùng hết trong 3 tháng. Sau đó dù còn hạn cũng vứt đi
- Không bao giờ mua men để ở kệ ngoài trời nắng. Không bao giờ mua men mà người bán để trong cốp xe giao hàng
- Nếu sau khi mở thấy mùi lạ, bị vón cục, đổi màu. Vứt đi. Đừng tiếc vài trăm nghìn mà hại bé
Đừng bị cuốn theo chữ nhập khẩu Canada
Mình thấy mọi người chỉ cần thấy chữ Canada in trên hộp là tự động tin 100%. Gấp đôi giá cũng mua không cần hỏi gì thêm.
Chữ Canada không phải tem bảo chứng chất lượng. Nó chỉ nói rằng sản phẩm đó được sản xuất tại Canada. Thôi hết.
Vấn đề không phải sản xuất ở đâu. Vấn đề là nó đến tay bạn bằng con đường nào. Hàng xách tay. Hàng trôi nổi. Hàng nhập lậu không qua kiểm dịch. Đừng quan tâm nó làm ở đâu. Quan tâm nó có tem phụ tiếng Việt hợp pháp không. Có số công bố sản phẩm của Bộ Y tế không. Có đơn vị phân phối chính hãng tại Việt Nam không.
Có rất nhiều sản phẩm làm ở Việt Nam, làm ở Nhật, làm ở châu Âu chất lượng tốt hơn rất nhiều hàng Canada xách tay đang tràn ngập thị trường. Đừng để quốc kỳ trên bao bì làm bạn mù mắt.
Có nên dùng 10 chủng liên tục không?
Câu hỏi mình nhận được nhiều nhất. Uống mãi có làm ruột bé lười không? Có làm hệ vi sinh tự nhiên hỏng không?
Đáp án ngắn: không gây hại. Nhưng cũng không cần thiết.
Hệ vi sinh đường ruột của bé không phải cái bể trống mà bạn đổ lợi khuẩn vào càng nhiều càng tốt. Nó tự phát triển, tự cân bằng. Nó học từ sữa mẹ, từ đồ ăn bé ăn, từ vi khuẩn bé tiếp xúc ngoài môi trường.
Men 10 chủng chỉ là cái nạng. Bạn dùng khi bé bị xáo trộn: sau kháng sinh, bị tiêu chảy, bị táo bón kéo dài, chuyển sữa. Khi hết vấn đề thì bỏ nạng đi. Đừng đi nạng mãi mãi.
Không có nghiên cứu nào chứng minh dùng men liên tục trong nhiều năm mang lại lợi ích dài hạn nào cho trẻ khỏe mạnh. Không có hại. Cũng không có lợi. Chỉ làm bạn mất tiền thôi.
Nếu bạn quyết định dùng 10 chủng
Nếu sau tất cả những điều trên, bạn vẫn quyết định dùng men 10 chủng cho bé. Dưới đây là những sản phẩm được kiểm tra chất lượng bảo quản tốt mà mình thường tư vấn cho người quen:
- FraBiotique: 10 tỷ lợi khuẩn, vị dâu tây, phù hợp cho bé từ 1 tuổi trở lên, hỗ trợ tiêu hóa chung hàng ngày
- HealthAid Bifina R: chủng Bifidobacterium BB536 Nhật Bản, liều đơn chủng cao, phù hợp khi bé bị táo bón hay tiêu chảy cấp tính
Bạn có thể đến trực tiếp Nhà Thuốc Hoàng Hải để được dược sĩ hỏi tình trạng bé chi tiết trước khi tư vấn. Họ không bán hàng ngay lập tức. Họ sẽ hỏi đủ các triệu chứng, tiền sử bệnh của bé, sau đó mới nói nên dùng hay không nên dùng. Đó là quy trình họ làm đã gần 30 năm nay.
Trước khi tắt trang này, mình nhắc bạn một lần cuối. Đừng chạy theo con số 10. Đừng chạy theo quảng cáo. Đừng chạy theo lời khuyên của mẹ lạ trong group facebook.
Nhìn tình trạng của bé. Nhìn chủng lợi khuẩn. Nhìn nguồn gốc rõ ràng. Nhìn nơi bán hàng bảo quản tốt hay không.
Đó mới là những thứ thực sự quan trọng. Không phải số chủng in to trên hộp.